മരുന്നിനപ്പുറം: ആരോഗ്യത്തിന്റെ കരുതലായി ഫാര്‍മസിസ്റ്റ്

കേവലം മരുന്നെടുത്ത് കൊടുക്കുന്ന ഒരാള്‍ മാത്രമാണോ ഫാര്‍മസിസ്റ്റ് രോഗത്തിന്റെ വേദനയില്‍ നിന്നും ഭയത്തില്‍ നിന്നും ആശ്വാസത്തിലേക്കുള്ള യാത്രയില്‍, മരുന്നിനും രോഗിക്കും ഇടയില്‍ അറിവിന്റെയും സുരക്ഷയുടെയും വിശ്വാസത്തിന്റെയും കരുത്തുറ്റ കണ്ണിയായി ഫാര്‍മസിസ്റ്റ് മാറുന്നു. ഒരു ചെറിയ ഗുളികയ്ക്കുള്ളില്‍ ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്ന പ്രതീക്ഷയെ അറിവിന്റെയും കരുതലിന്റെയും ഉത്തരവാദിത്തത്തിന്റെയും അകമ്പടിയോടെ രോഗിയിലെത്തിക്കുന്ന ചികിത്സയുടെ അവിഭാജ്യ പങ്കാളിയാണ് ഫാര്‍മസിസ്റ്റ്. ''ഈ മരുന്ന് എപ്പോഴാണ് കഴിക്കേണ്ടത്?'', ''ഭക്ഷണത്തിന് മുമ്പോ ശേഷമോ?'', ' എത്ര ദിവസം ഉപയോഗിക്കണം?'', ''മറ്റു മരുന്നുകളോടൊപ്പം കഴിക്കാമോ?'', ''എന്തെങ്കിലും പാര്‍ശ്വഫലങ്ങള്‍ ഉണ്ടാകുമോ?''-ഒരു രോഗിയുടെ മനസ്സില്‍ ഉയരുന്ന ഇത്തരം ലളിതമായ ചോദ്യങ്ങള്‍ക്ക് വ്യക്തവും ശരിയായതുമായ മറുപടി നല്‍കുന്നത് ചികിത്സയുടെ സുരക്ഷയിലും ഫലപ്രാപ്തിയിലും വലിയ മാറ്റമുണ്ടാക്കും. ചിലപ്പോള്‍ ഒരു മരുന്ന് എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കണമെന്ന് ശരിയായി മനസ്സിലാക്കുന്നത് തന്നെ ചികിത്സയുടെ വിജയത്തില്‍ നിര്‍ണായകമാകാം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഫാര്‍മസിയുടെ കൗണ്ടര്‍ മരുന്നുകള്‍ വാങ്ങുന്ന സ്ഥലം മാത്രമല്ല; അത് ആരോഗ്യത്തെക്കുറിച്ച് ശരിയായ അറിവ് നേടാനുള്ള ഒരു പ്രധാന ഇടം കൂടിയാണ്. ''ഈ മരുന്ന് എന്തിനാണ്?'' എന്ന ചോദ്യത്തിന് ഉത്തരം അറിയുന്ന രോഗി തന്റെ ചികിത്സയില്‍ കൂടുതല്‍ സജീവമായ പങ്കാളിയാകുന്നു. അറിവ് നല്‍കുന്നതിലൂടെ രോഗിയെ ശാക്തീകരിക്കുകയാണ് ഫാര്‍മസിസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നത്. ഫാര്‍മസിസ്റ്റിന്റെ സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്തത്തില്‍ പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുള്ള മേഖലയാണ് ആന്റിബയോട്ടിക്കുകളുടെ ശരിയായ ഉപയോഗം. ഇന്ന് ലോകം നേരിടുന്ന പ്രധാന ആരോഗ്യഭീഷണികളിലൊന്നാണ് ആന്റിമൈക്രോബിയല്‍ റെസിസ്റ്റന്‍സ് (എ.എം.ആർ) - രോഗാണുക്കള്‍ ആന്റിമൈക്രോബിയല്‍ മരുന്നുകളോട് പ്രതിരോധശേഷി നേടുന്ന അവസ്ഥ. ആവശ്യമില്ലാത്തപ്പോള്‍ ആന്റിബയോട്ടിക് ഉപയോഗിക്കുന്നതും, ആരോഗ്യപ്രവര്‍ത്തകന്റെ നിര്‍ദേശമില്ലാതെ സ്വയം മരുന്ന് തുടങ്ങുന്നതും, നിര്‍ദേശിച്ച ചികിത്സാകാലയളവ് പൂര്‍ത്തിയാക്കാതെ നിര്‍ത്തുന്നതും, ശേഷിക്കുന്ന മരുന്ന് മറ്റൊരാളുമായി പങ്കിടുന്നതുമെല്ലാം ഭാവിയിലെ ചികിത്സാ സാധ്യതകളെ ബാധിക്കാം. അതിനാല്‍ ''ആന്റിബയോട്ടിക് വേണമോ?'' എന്ന ചോദ്യത്തിനൊപ്പം ''ആവശ്യമെങ്കില്‍ അത് ശരിയായ രീതിയില്‍ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ടോ?'' എന്ന ചോദ്യവും പ്രസക്തമാണ്. ഈ ബോധവല്‍ക്കരണം വീടുകളിലേക്കും വിദ്യാലയങ്ങളിലേക്കും സമൂഹത്തിലേക്കും എത്തിക്കുന്നതില്‍ ഫാര്‍മസിസ്റ്റുകള്‍ക്ക് വലിയ പങ്കുണ്ട്. ആന്റിബയോട്ടിക്കുകളെ ഉത്തരവാദിത്തത്തോടെ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇന്നത്തെ രോഗിയെ മാത്രമല്ല, നാളത്തെ സമൂഹത്തെയും സംരക്ഷിക്കുന്ന പ്രവര്‍ത്തിയാണ്. ഫാര്‍മസിസ്റ്റിന്റെ പങ്ക് രോഗം വന്നശേഷമുള്ള ചികിത്സയില്‍ മാത്രം ഒതുങ്ങേണ്ടതില്ല. രോഗം വരാതിരിക്കാനുള്ള ആരോഗ്യസംരക്ഷണത്തിലും അവര്‍ക്ക് സജീവ പങ്കാളികളാകാം. വാക്‌സിനേഷന്‍ സംബന്ധിച്ച ബോധവല്‍ക്കരണം, മുതിര്‍ന്നവരുടെ ആരോഗ്യസംരക്ഷണം. ആശുപത്രിയിലെത്താന്‍ കഴിയാത്ത സമയത്തും പലര്‍ക്കും ആദ്യം സമീപിക്കാവുന്ന ആരോഗ്യപ്രവര്‍ത്തകരില്‍ ഒരാളാണ് ഫാര്‍മസിസ്റ്റ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ആശുപത്രിയുടെ ചുവരുകള്‍ക്കപ്പുറത്തേക്കും ആരോഗ്യപരിചരണം എത്തിക്കാന്‍ ഫാര്‍മസിസ്റ്റിന് കഴിയും. സാങ്കേതികവിദ്യ അതിവേഗം മാറുന്ന ഈ കാലത്ത് ഫാര്‍മസി മേഖലയിലും വലിയ മാറ്റങ്ങളാണ് സംഭവിക്കുന്നത്. ഇലക്ട്രോണിക് ഹെല്‍ത്ത് റെക്കോര്‍ഡുകള്‍, ക്ലിനിക്കല്‍ ഡിസിഷന്‍ സപ്പോര്‍ട്ട് സംവിധാനങ്ങള്‍, ടെലിഫാര്‍മസി, ആര്‍ട്ടിഫിഷ്യല്‍ ഇന്റലിജന്‍സ് തുടങ്ങിയവ മരുന്നുകളുടെ സുരക്ഷയും ചികിത്സാ തീരുമാനങ്ങളും മെച്ചപ്പെടുത്താന്‍ സഹായിക്കുന്നു. ആരോഗ്യരംഗത്ത് അറിവ് ഒരിക്കലും നിശ്ചലമല്ല. ഇന്ന് ശരിയെന്ന് കരുതുന്ന ചികിത്സാരീതിക്ക് നാളെ പുതിയ തെളിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തില്‍ മാറ്റം വന്നേക്കാം. പുതിയ മരുന്നുകളും രോഗങ്ങളും ചികിത്സാരീതികളും ഉയര്‍ന്നുവരികയാണ്. അതിനാല്‍ ഒരു ഫാര്‍മസിസ്റ്റിന്റെ പഠനം ബിരുദത്തോടെയോ രജിസ്‌ട്രേഷനോടെയോ അവസാനിക്കുന്നില്ല. തുടര്‍ച്ചയായ പഠനം, പരിശീലനം, ഗവേഷണം, പുതിയ തെളിവുകള്‍ മനസ്സിലാക്കല്‍, സ്വന്തം അനുഭവങ്ങളില്‍ നിന്ന് പഠിക്കല്‍ എന്നിവ പ്രൊഫഷണലിസത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകങ്ങളാണ്. രോഗികളുടെ സുരക്ഷ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനും ആരോഗ്യപരിചരണത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം ഉയര്‍ത്തുന്നതിനും ഗവേഷണത്തിലും ഫാര്‍മസിസ്റ്റുകളുടെ പങ്കാളിത്തം കൂടുതല്‍ ശക്തമാകേണ്ടതുണ്ട്. ഫാര്‍മസിസ്റ്റുകളെ ശാക്തീകരിക്കുക എന്നത് ഒരു തൊഴില്‍വിഭാഗത്തെ മാത്രം ശക്തിപ്പെടുത്തുക എന്നതല്ല. അവരുടെ ക്ലിനിക്കല്‍ അറിവിനും കഴിവുകള്‍ക്കും അര്‍ഹമായ അംഗീകാരം നല്‍കുക, മെഡിക്കല്‍ ടീമിലെ തീരുമാനമെടുക്കല്‍ പ്രക്രിയകളില്‍ അവരെ ഉള്‍പ്പെടുത്തുക, ഗവേഷണത്തിനും നവീകരണത്തിനും അവസരങ്ങള്‍ നല്‍കുക, രോഗീകേന്ദ്രീകൃതമായ ആരോഗ്യപരിചരണത്തില്‍ അവരുടെ പങ്ക് വികസിപ്പിക്കുക-ഇവയെല്ലാം അതിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഒരു മരുന്ന് ശരിയായ രോഗിക്ക് ശരിയായ രീതിയില്‍ ലഭിക്കുമ്പോള്‍ ചികിത്സ കൂടുതല്‍ സുരക്ഷിതമാകുന്നു. ഒരു രോഗിക്ക് തന്റെ മരുന്നിനെക്കുറിച്ച് ശരിയായ അറിവ് ലഭിക്കുമ്പോള്‍ അദ്ദേഹം തന്റെ ചികിത്സയില്‍ കൂടുതല്‍ സജീവമാകുന്നു. ഒരു സമൂഹം മരുന്നുകളെ ഉത്തരവാദിത്തത്തോടെ ഉപയോഗിക്കുമ്പോള്‍ പൊതുജനാരോഗ്യം കൂടുതല്‍ ശക്തമാകുന്നു. ഈ മൂന്ന് തലങ്ങളെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പ്രധാന കണ്ണികളിലൊന്നാണ് ഫാര്‍മസിസ്റ്റ്. അതിനാല്‍ ഫാര്‍മസിസ്റ്റിനെ നാം കാണേണ്ടത് മരുന്ന് നല്‍കുന്ന വ്യക്തിയായി മാത്രം അല്ല; ആരോഗ്യത്തെക്കുറിച്ച് അറിവ് പകരുന്ന അധ്യാപകനായും, മരുന്നിന്റെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്ന സംരക്ഷകനായും, രോഗിയുടെ സംശയങ്ങള്‍ക്ക് മറുപടി നല്‍കുന്ന ഉപദേശകനായും, ആരോഗ്യസംഘത്തിലെ ഉത്തരവാദിത്വമുള്ള പങ്കാളിയായും കൂടിയാണ്. മരുന്ന് നല്‍കുന്ന കൈകളില്‍ നിന്ന് അറിവ് പകരുന്ന കൈകളിലേക്കും, ചികിത്സയെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ഒരാളില്‍ നിന്ന് ആരോഗ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്ന പങ്കാളിയിലേക്കും ഫാര്‍മസിസ്റ്റിന്റെ പങ്ക് വളരേണ്ട സമയമാണിത്. കാരണം, ആരോഗ്യകരമായ ഒരു ഭാവി ആശുപത്രികളില്‍ മാത്രം നിര്‍മ്മിക്കപ്പെടുന്നതല്ല. അത് ഓരോ വീട്ടിലും, ഓരോ മരുന്നിലും, ഓരോ ആരോഗ്യസന്ദേശത്തിലും, ഓരോ ശരിയായ തീരുമാനത്തിലും രൂപപ്പെടുന്നു. ആ തീരുമാനങ്ങള്‍ക്ക് പിന്നില്‍ അറിവും കരുതലും ഉത്തരവാദിത്വവും നിറഞ്ഞ ഒരു ഫാര്‍മസിസ്റ്റ് ഉണ്ടാകുമ്പോള്‍, നമുക്ക് കൂടുതല്‍ സുരക്ഷിതവും ആരോഗ്യകരവും ബോധവല്‍ക്കരിക്കപ്പെട്ടതുമായ ഒരു സമൂഹത്തിലേക്ക് മുന്നേറാം. ഫാര്‍മസിസ്റ്റുകളെ ശാക്തീകരിക്കാം - രോഗികളെ ശാക്തീകരിക്കാം - ആരോഗ്യകരമായ ഒരു സമൂഹത്തെ ഒരുമിച്ച് നിർമിക്കാം. (ഇഖ്‌റ ഇന്റർനാഷനലിലെ ക്ലിനിക്കൽ ഫാർമസിസ്റ്റ് ആണ് ലേഖിക)