ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΣΤΑ ΚΑΥΣΙΜΑ: ΒΕΝΖΙΝΗ ΣΤΑ 2,10€ ΚΑΙ DIESEL ΠΑΝΩ ΑΠΟ 2,05€ – ΣΤΑ 2,30€ Η ΑΝΤΛΙΑ ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ – ΤΟ ΝΤΟΜΙΝΟ ΤΩΝ ΑΝΑΤΙΜΗΣΕΩΝ ΧΤΥΠΑ ΤΡΟΦΙΜΑ, ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΚΑΙ ΘΕΡΜΑΝΣΗ

Ένα νέο κύμα ακρίβειας στα καύσιμα σαρώνει την εγχώρια αγορά, επαναφέροντας στο προσκήνιο έντονες ανησυχίες για νοικοκυριά, επαγγελματίες και παραγωγικούς φορείς. Η αλματώδης αύξηση των διεθνών τιμών του αργού πετρελαίου, σε συνδυασμό με τις συνεχιζόμενες γεωπολιτικές αναταράξεις σε κρίσιμες ναυτιλιακές αρτηρίες, έχει ήδη μετακυλιστεί στις τιμές διυλιστηρίου και, κατά συνέπεια, στις αντλίες των πρατηρίων (αμόλυβδη βενζίνη, πετρέλαιο κίνησης) σε όλη την επικράτεια. Επέλαση στα πορτοφόλια των καταναλωτών ενώ όσο το φθινόπωρο και ο χειμώνας πλησιάζουν, τόσο αυξάνονται οι ενεργειακές ανάγκες Η μέση πανελλαδική τιμή της απλής αμόλυβδης βενζίνης προσεγγίζει πλέον σταθερά τα 2,09 με 2,10 ευρώ το λίτρο, καταγράφοντας άνοδο αρκετών λεπτών μέσα σε λίγες μόλις εβδομάδες. Ακόμη πιο ανησυχητική κρίνεται η πορεία του πετρελαίου κίνησης (diesel), το οποίο έχει ξεπεράσει το ψυχολογικό όριο των 2,05 ευρώ το λίτρο. Πρόκειται για μια εξέλιξη με ευρύτερες οικονομικές παρενέργειες, καθώς το diesel αποτελεί τη ραχοκοκαλιά των εμπορευματικών μεταφορών και της εφοδιαστικής αλυσίδας. Διεθνές τοπίο: Το ράλι του Brent και τα Στενά του Ορμούζ Στη ρίζα του νέου αυτού κύματος βρίσκεται η εκτόξευση των διεθνών τιμών των υδρογονανθράκων. Το πετρέλαιο τύπου Brent διαπραγματεύεται στις διεθνείς αγορές ευρίσκομενο σε υψηλά πολλών εβδομάδων, φλερτάροντας ανοιχτά με το όριο των 100 δολαρίων το βαρέλι. Παράλληλα, το φυσικό αέριο καταγράφει επίσης ανοδική τροχιά, ξεπερνώντας τα 74 ευρώ ανά μεγαβατώρα στο ευρωπαϊκό σημείο αναφοράς (TTF). Η νευρικότητα στις αγορές τροφοδοτείται κυρίως από τη νέα κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή και ιδιαίτερα στα Στενά του Ορμούζ. Η επιβολή περιορισμών και οι ανακοινώσεις για ζώνες αποκλεισμού στην περιοχή έχουν συρρικνώσει δραματικά τις ημερήσιες διελεύσεις δεξαμενόπλοιων. Ενώ υπό κανονικές συνθήκες από το πέρασμα αυτό διακινούνται δεκάδες πλοία μεταφοράς αργού και υγροποιημένου φυσικού αερίου καθημερινά, οι τρέχουσες διελεύσεις έχουν περιοριστεί σε ένα ελάχιστο ποσοστό, προκαλώντας ασφυξία στην παγκόσμια προσφορά. Την κατάσταση επιβαρύνει η στάση του OPEC+, ο οποίος αποφάσισε να διατηρήσει αμετάβλητα τα επίπεδα παραγωγής του, αποφεύγοντας να διοχετεύσει επιπλέον ποσότητες στην αγορά. Η επιλογή αυτή διατηρεί το έλλειμμα προσφοράς και επιτείνει τις κερδοσκοπικές πιέσεις στις προθεσμιακές αγορές. Η ακτινογραφία της ελληνικής αγοράς Στην ελληνική επικράτεια, οι αυξήσεις της χονδρικής πέρασαν με ταχύτητα στη λιανική. Στα διυλιστήρια, η τιμή της αμόλυβδης κατέγραψε σημαντική επιβάρυνση, φτάνοντας τα 1,54 ευρώ το λίτρο (προ φόρων και περιθωρίων κέρδους), ενώ στο diesel κίνησης η αύξηση της χονδρικής υπήρξε ακόμη πιο απότομη. Όπως συμβαίνει παραδοσιακά, οι γεωγραφικές ανισότητες στην Ελλάδα εντείνουν το πρόβλημα. Ενώ στα μεγάλα αστικά κέντρα, όπως η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη, οι τιμές κυμαίνονται κάτω ή γύρω από τα 2,08-2,10 ευρώ, στη νησιωτική χώρα και σε απομακρυσμένες ορεινές περιοχές η κατάσταση είναι δραματική. Στις Κυκλάδες και τα Δωδεκάνησα, λόγω των αυξημένων μεταφορικών εξόδων και των τοπικών συνθηκών ανταγωνισμού, η αμόλυβδη έχει ήδη ξεπεράσει τα 2,30 ευρώ το λίτρο, επιβαρύνοντας δυσανάλογα τους μόνιμους κατοίκους. Επάρκεια αποθεμάτων στα καύσιμα και ντόμινο ανατιμήσεων Όσον αφορά την επάρκεια καυσίμων, παράγοντες της αγοράς και στελέχη του ενεργειακού τομέα καθησυχάζουν ότι δεν συντρέχει άμεσος κίνδυνος ελλείψεων στην εγχώρια αγορά. Τα ελληνικά διυλιστήρια διαθέτουν επαρκή διασπορά προμηθευτών και τηρούν τα προβλεπόμενα θεσμοθετημένα στρατηγικά αποθέματα ασφαλείας. Συνεπώς, το ζήτημα δεν είναι η διαθεσιμότητα, αλλά το αμιγώς οικονομικό κόστος. Οι δευτερογενείς επιπτώσεις της ανόδου του diesel και των υγρών καυσίμων αναμένεται να φανούν άμεσα στους δείκτες τιμών καταναλωτή: Εφοδιαστική αλυσίδα & τρόφιμα: Η αύξηση του μεταφορικού κόστους μετακυλίεται άμεσα στις τιμές των βασικών αγαθών στο ράφι των υπεραγορών και των λαϊκών αγορών. Η αύξηση του μεταφορικού κόστους μετακυλίεται άμεσα στις τιμές των βασικών αγαθών στο ράφι των υπεραγορών και των λαϊκών αγορών. Αεροπορικές και ακτοπλοϊκές μεταφορές: Η αλματώδης αύξηση στο αεροπορικό καύσιμο (jet fuel) και στο ναυτιλιακό πετρέλαιο ασκεί ισχυρές πιέσεις στα εισιτήρια, επηρεάζοντας τόσο τον εγχώριο τουρισμό όσο και τις μετακινήσεις. Η αλματώδης αύξηση στο αεροπορικό καύσιμο (jet fuel) και στο ναυτιλιακό πετρέλαιο ασκεί ισχυρές πιέσεις στα εισιτήρια, επηρεάζοντας τόσο τον εγχώριο τουρισμό όσο και τις μετακινήσεις. Κόστος θέρμανσης: Καθώς ο χειμώνας πλησιάζει, η διαμόρφωση του πετρελαίου κίνησης και του φυσικού αερίου σε αυτά τα επίπεδα προοιωνίζεται μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδο για τη θέρμανση των νοικοκυριών. Προοπτικές και προκλήσεις Η τρέχουσα συγκυρία αναδεικνύει για άλλη μια φορά την ευαλωτότητα των ευρωπαϊκών οικονομιών απέναντι σε εξωτερικά ενεργειακά σοκ. Όσο οι γεωπολιτικές εστίες παραμένουν ενεργές και ο OPEC+ διατηρεί σφιχτή τη στρόφιγγα της παραγωγής, οι πιέσεις στις αντλίες θα παραμένουν έντονες. Για τους έλληνες καταναλωτές, το «κοκτέιλ» των υψηλών διεθνών τιμών, των ειδικών φόρων κατανάλωσης και του ΦΠΑ διαμορφώνει ένα περιβάλλον παρατεταμένης ακρίβειας, καθιστώντας τις καθημερινές μετακινήσεις και την κάλυψη των βασικών ενεργειακών αναγκών μια καθημερινή εξίσωση για δυνατούς λύτες.