Γερμανία: Εκλογικό χαστούκι στον Μερτς – Σαρώνει η AfD και τρομάζει την Ευρώπη

Η ενίσχυση της ακροδεξιάς στη Γερμανία αποκτά πλέον ευρωπαϊκές διαστάσεις, καθώς η ισχυρή επίδοση της Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD) στις εκλογές της Σαξονίας-Άνχαλτ συνιστά σοβαρό πολιτικό πλήγμα για τον Φρίντριχ Μερτς και ταυτόχρονα προειδοποίηση προς κυβερνήσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η δυσαρέσκεια για την οικονομική κατάσταση, το κόστος ζωής και την κοινωνική ανασφάλεια μετατρέπεται σε πολιτική στήριξη για τα κόμματα της άκρας δεξιάς. Η AfD προ των πυλών της απόλυτης πλειοψηφίας Η AfD βρέθηκε μία ανάσα από την απόλυτη πλειοψηφία στο κοινοβούλιο του κρατιδίου, μετά την ψηφοφορία της Κυριακής, επιβεβαιώνοντας ότι έχει εξελιχθεί σε βασικό φορέα αμφισβήτησης του πολιτικού συστήματος που κυριάρχησε στη Γερμανία μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο κοινοβουλευτικός επικεφαλής των συντηρητικών Χριστιανοδημοκρατών (CDU) του Μερτς, Τόρστεν Φράι, χαρακτήρισε το αποτέλεσμα «σημείο καμπής» για τη χώρα. Ο ίδιος ο καγκελάριος, του οποίου η δημοτικότητα έχει υποχωρήσει σε ιστορικά χαμηλά, βρέθηκε στο επίκεντρο της οργής των ψηφοφόρων. Το κόστος διαβίωσης, οι συντάξεις και η οικονομική ανασφάλεια αποτέλεσαν βασικά θέματα της προεκλογικής περιόδου. Δημοσκόπηση της Infratest dimap για τη δημόσια τηλεόραση ARD έδειξε ότι το 87% των ψηφοφόρων στη Σαξονία-Άνχαλτ δηλώνει δυσαρεστημένο από την κυβέρνηση Μερτς. Παράλληλη έρευνα για το ZDF έδειξε ότι τρεις στους τέσσερις πολίτες θεωρούν πως ο καγκελάριος έβλαψε το εκλογικό αποτέλεσμα του CDU, ενώ την ίδια άποψη εξέφρασε σχεδόν ένας στους δύο ψηφοφόρους του ίδιου του κόμματος. Ο Μερτς, σύμφωνα με τη γερμανική εφημερίδα Bild, δήλωσε τη Δευτέρα στην εκτελεστική επιτροπή του CDU ότι το αποτέλεσμα «κλόνισε» το κόμμα «μέχρι τα θεμέλιά του». Παράλληλα, επανέλαβε ότι αποκλείει οποιαδήποτε συνεργασία με την AfD. Το βλέμμα στις ομοσπονδιακές εκλογές του 2029 Η AfD αντιμετωπίζει τη νίκη στη Σαξονία-Άνχαλτ ως πρώτο βήμα προς την κατάκτηση της εξουσίας σε ομοσπονδιακό επίπεδο στις εκλογές του 2029. Ωστόσο, παρά το σοκ στο CDU, δεν υπήρξαν άμεσες ενδείξεις εσωκομματικής ανταρσίας κατά του Μερτς στις συνεδριάσεις των κομματικών οργάνων. Στελέχη του CDU περιέγραψαν τις συζητήσεις ως «ανοιχτές και ειλικρινείς», υπογραμμίζοντας όμως ότι «όλοι γνωρίζουν πως πρέπει να συνεχίσουμε την πολιτική μας». Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία καθώς η γερμανική κυβέρνηση καλείται να αντιμετωπίσει μια ολοένα πιο πολωμένη πολιτική σκηνή, ενώ η AfD καταφέρνει να μετατρέπει την κοινωνική δυσαρέσκεια σε εκλογική δυναμική. «Προειδοποίηση» για την Ευρώπη Το γερμανικό αποτέλεσμα δεν αφορά μόνο το Βερολίνο. Η επιτυχία της AfD έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία τα ακροδεξιά και λαϊκιστικά κόμματα ενισχύονται σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, ενόψει σημαντικών εκλογικών αναμετρήσεων. Στη Γαλλία, όπου οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο ακροδεξιός Εθνικός Συναγερμός θα μπορούσε να διεκδικήσει την προεδρία στις επόμενες εκλογές, ο υπουργός Οικονομικών Ρολάν Λεσκίρ χαρακτήρισε το αποτέλεσμα της Σαξονίας-Άνχαλτ «πολύ, πολύ ανησυχητικό σήμα». «Αντιμετωπίζουμε μια μεγάλη πρόκληση από ένα λαϊκιστικό κύμα που είναι πλέον παγκόσμιο», δήλωσε στο RTL. Το αποτέλεσμα, όπως επισημαίνει το Reuters, δείχνει ότι η δυσαρέσκεια απέναντι στα παραδοσιακά κόμματα δεν αποτελεί πλέον μεμονωμένο γερμανικό φαινόμενο. Ανατολική Γερμανία: Η οικονομία στο επίκεντρο Η Σαξονία-Άνχαλτ, ένας κυρίως αγροτικός κρατίδιος περίπου 2,1 εκατομμυρίων κατοίκων στην πρώην κομμουνιστική Ανατολική Γερμανία, έχει χάσει περίπου το ένα τέταρτο του πληθυσμού της από την επανένωση της χώρας το 1990. Οι ιστορικές διαφορές μεταξύ ανατολικής και δυτικής Γερμανίας εξακολουθούν να επηρεάζουν την πολιτική συμπεριφορά. Ωστόσο, η περιοχή έχει σημειώσει σημαντική οικονομική ανάκαμψη την τελευταία 10ετία έως 15ετία, μετά την κατάρρευση μεγάλου μέρους της βιομηχανικής της βάσης τη δεκαετία του 1990. Η ανεργία βρίσκεται στο 8%, όχι πολύ πάνω από τον εθνικό μέσο όρο, ενώ η περιοχή έχει αναπτύξει ξανά τη χημική βιομηχανία και έχει επενδύσει σε νέους κλάδους, όπως τα logistics και η πράσινη ενέργεια. Παρά τις προειδοποιήσεις επιχειρήσεων και οικονομολόγων ότι η ψήφος στην AfD θα μπορούσε να αποθαρρύνει τις ξένες επενδύσεις και να δυσκολέψει την προσέλκυση εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού, οι ψηφοφόροι επέλεξαν σε μεγάλο βαθμό το ακροδεξιό κόμμα. Ιδιαίτερα υψηλή ήταν η συμμετοχή εργαζομένων, ανδρών και νεότερων ψηφοφόρων. Υπό την ηγεσία του 35χρονου Ούλριχ Ζίγκμουντ, ο οποίος αξιοποίησε ιδιαίτερα το TikTok και προσέλκυσε χιλιάδες πολίτες σε προεκλογικές συγκεντρώσεις, η AfD προώθησε το σύνθημα για την επιστροφή στη «δική μας καλή, παλιά, ασφαλή Γερμανία». Η κρίση της γερμανικής οικονομίας τροφοδοτεί την AfD Για τον Μερτς, η συγκυρία είναι ιδιαίτερα δύσκολη. Η γερμανική βιομηχανία βρίσκεται αντιμέτωπη με βαθιά κρίση, ενώ οι προσπάθειες μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, κυρίως στην ανατολική Γερμανία. Η πρόσφατη ανακοίνωση της Volkswagen για ένα δραστικό πρόγραμμα αναδιάρθρωσης, που ενδέχεται να οδηγήσει σε έως και 50.000 περικοπές θέσεων εργασίας παγκοσμίως και σε κλείσιμο μεγάλων εργοστασίων στη Γερμανία, ανέδειξε εκ νέου τα προβλήματα της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης. Το υψηλό ενεργειακό κόστος αποτελεί ένα ακόμη ισχυρό όπλο για την AfD. Το κόμμα υποστηρίζει ότι η γερμανική στήριξη προς την Ουκρανία επιδείνωσε χωρίς λόγο τις σχέσεις με τη Μόσχα και συνέβαλε στην αύξηση των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Οι υποσχέσεις του Μερτς δεν έχουν ακόμη πείσει Ο Μερτς ανέλαβε την καγκελαρία το 2025, υποσχόμενος βαθιές μεταρρυθμίσεις για την αναζωογόνηση της γερμανικής οικονομίας. Παράλληλα, εγκατέλειψε την παραδοσιακή δημοσιονομική αυστηρότητα, προωθώντας σχέδια για δανεισμό εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ με στόχο την ενίσχυση της άμυνας και την αναβάθμιση των υποδομών. Ωστόσο, μέχρι στιγμής, οι ψηφοφόροι –και ιδιαίτερα στην ανατολική Γερμανία– δεν φαίνεται να πιστώνουν στον καγκελάριο τις συγκεκριμένες πρωτοβουλίες, καθώς τα σχέδια δεν έχουν ακόμη μεταφραστεί σε απτά αποτελέσματα στην καθημερινότητα. Σύμφωνα με την Infratest dimap, μεγάλα ποσοστά ψηφοφόρων θεωρούν την AfD καταλληλότερη για την αντιμετώπιση των βασικών τους ανησυχιών, από την κοινωνική ανασφάλεια και την ειρήνη στην Ευρώπη έως την προσωπική τους οικονομική κατάσταση. Η επικεφαλής υποψήφια του αριστερού κόμματος Die Linke, Έβα φον Άνγκερν, είχε επιχειρήσει πριν από την κάλπη να υπερασπιστεί εν μέρει τον Μερτς, λέγοντας ότι «δεν ευθύνεται για όλα». Παρ' όλα αυτά, όπως τόνισε, κατά την προεκλογική εκστρατεία ο καγκελάριος είχε μετατραπεί στον «υπ' αριθμόν ένα στόχο» των ψηφοφόρων. «Είναι ο λόγος για τον οποίο οι άνθρωποι δεν θέλουν να ψηφίσουν το CDU και όλα τα άλλα παραδοσιακά κόμματα», ανέφερε, αποτυπώνοντας το πρόβλημα που πλέον καλείται να αντιμετωπίσει ο Γερμανός καγκελάριος. Ακολούθησε την Ημερησία στο Google News!