Trump, Putin ve savaştan çıkış yolu

Sahadaki savaş, kâğıt üzerindeki savaştan farklıdır. Parlak planlama, sürprizleri ortadan kaldırmaz. Tecrübeler bize, bir liderin ne zaman savaşa gireceğini bildiğini, ancak ne zaman geri döneceğini bilmediğini gösterir. Geri dönüş, düşmanın veya rakibin koşullarına; dayanıklılığına ve direniş gücüne, silahlarına ve morallerine bağlıdır. Savaş, düşmana diz çöktürme arzusuyla başlar, sonra da uzarsa, onu yenilgiyi veya en azından bir tür yenilgiyi kabul etmeye ikna etme girişimine dönüşür. Kibir hem devletler hem de bireyler arasında yaygın bir özelliktir. Kendi gücünü abartma ve rakibi küçümseme veya kaynaklarının önemini hafife alma eğilimidir. Bu nedenle savaşlar genellikle sürprizlerle doludur. Tek başınıza savaşa girebilirsiniz, ancak kesin bir darbe indirmedikçe aynı şekilde geri dönemezsiniz. Ve bu kesin darbe ya imkansızdır ya da son derece nadirdir. Tek bir insansız hava aracı saldırısı, zafer veya galibiyet yanılsamasını paramparça etmeye yeter. Sorular çok fazla. İran savaştan çekilmek istiyor mu? Ve bir zaferden söz edemeden çekilebilir mi? Ekonomik boğma ile başa çıkmak için kime ihtiyacı var; Çin'e mi Rusya'ya mı, yoksa her ikisine birden mi? Hürmüz Boğazı'nın ABD ara seçimlerinde bir tartışma konusu olarak kalmasını sağlamak için ateşi canlı tutmak mı istiyor? Donald Trump'ın, İran ile mevcut savaştan zaferle veya bir tür zaferle çıkmak için Vladimir Putin'e ihtiyacı mı var? Büyük olasılıkla, iş birliğinin imkânsız olması halinde, en azından Putin'in kendisine köstek olmamasına ihtiyacı var. Haberler, Rusya'nın Batı müdahalesinin olası olmadığı güvenli bir koridoru, yani kapalı bir su kütlesi olan Hazar Denizi'ni kullanarak İran'ın askeri cephaneliğinin bir kısmını yeniden inşa etmesine yardım ettiğinden bahsediyor. Aynı güvenli koridor, İran'ın ABD yönetimi tarafından uygulanan ekonomik yaptırımları aşmasına da yardımcı olabilir. İran'ı ekonomik olarak boğmak için Trump'ın iki kilit oyuncunun iş birliğine ihtiyacı var: Çin ve Rusya. Ekonomisine ve küresel ekonomiye ağır maliyetler getirecek girişimlere katılmak Çin'in adeti değil. Ayrıca, Rusya'da olduğu gibi, kendisini kurtarması gereken bir askeri çatışmaya da bulaşmış değil. Trump, 'dostu' Putin ile bir anlaşma mı hayal ediyor ve Çar'ın İran'ı baskı altına almasına yardımcı olması karşılığında, Putin'in Ukrayna bataklığından kurtulmasına yardım edebilir mi? Hürmüz Boğazı ve çevresindeki tırmanan 'tanker savaşı' sırasında Trump, barışı sağlamaya yönelik yeni bir çaba olarak temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner'ı Moskova ve Kiev'e gönderdi. Putin, Kiev'in bombalanmasına üç gün, yani Witkoff ve Kushner ayrılana kadar ara verilmesi gibi karşılama jestlerinde cömert davrandı. Zekâsıyla tanınan Putin, toplantıya Beyaz Saray'daki başkanı ve Rusya ile Ukrayna arasında barışı sağlamaya yönelik kararlılığını överek başladı. Ancak Kremlin lideri, çatışmayı sona erdirmeye yönelik gerçek bir ilerleme sağlayacak temel tavizler sunmadan esneklik gösteriyor gibi görünüyor. Putin'in Trump'a ihtiyacı var mı? Durumla ilgili her şey, ihtiyacı olduğunu gösteriyor. Rus ordusu beş yıldır Ukrayna topraklarında savaşıyor. Hedeflediği bölgelerin büyük bir bölümünü ele geçirdi, ancak Volodimir Zelenskiy'yi herhangi bir Ukrayna toprağından vazgeçmeye zorlamakta başarısız oldu. Rus ordusu 24 Şubat 2022'de Ukrayna'yı işgal ettiğinde, birçok kişi Putin'in hızlı bir zaferden emin olmadan böyle bir maceraya atılmayacağına inanma hatasına düştü. Genel izlenim, özellikle Washington'un Ukrayna topraklarına yönelik herhangi bir işgalin sonuçları konusunda uyarmak için CIA Direktörü William Burns'ü gönderdiği göz önüne alındığında, Rus Devlet Başkanı'nın mutlaka dikkatli hesaplar yaptığı yönündeydi. Hatta bazıları, Rus ordusunun lehine olan güç dengesizliğinin Kiev yetkililerini, galibin şartlarını kabul etmeden önce ateşkes isteme gibi acı bir gerçeği kabullenmeye zorlayacağına inanıyordu. Ancak bu olmadı ve Batı, sınırları değiştirme savaşlarını Avrupa'ya geri getirdiği için Putin'i cezalandırmaya karar verdi. Savaşın beşinci yılında Putin'in Ukrayna'nın altyapısına yönelik saldırılarını yoğunlaştırmaktan başka seçeneği kalmadı. Kanlı ve günlük bir yıkım operasyonu. Buna karşılık Ukrayna, insansız hava aracı teknolojisini Rusya'nın prestijini kendi sınırları içinde hedef alacak hale gelene kadar geliştirerek, Rusya'nın derinliklerindeki enerji santrallerini hedef alıp misillemede bulunuyor. Tehlikeli bir oyun ve korkutucu bir sarmal. Putin füzelerini gönderiyor, tesisleri ve bireyleri cezalandırıyor, sonra Zelenskiy çıkıp Çar'ın yaklaşan zafere olan güvenini sarsmak için insansız hava araçlarını gönderiyor. Putin'in Trump'a ihtiyacı var mı? Açıkça, var. Ve bunun birçok nedeni var. Son beş yılda Rusya, ölü, yaralı veya kayıp olmak üzere 1 milyondan fazla insanını kaybetti. Buna Batı tarafından Rusya'ya uygulanan sert yaptırımlar eşlik etti. Kayıplar, yaptırımlar ve savaşın devam etmesi Putin'in popülaritesinde bir gerilemeye neden oldu. Ayrıca Rusya'nın imajına zarar verdi ve süper güçler kulübündeki varlığının artık devasa bir nükleer cephaneliğe sahip olmanın dışında haklı olmadığı izlenimi doğurdu. Beyaz Saray'a döndükten sonra Trump, Kremlin'de ikamet eden dostuna dikkat çekici hizmetler sundu. Ukrayna'yı savunmayı öncelik olmaktan çıkardı. Avrupa'da sınırların değişmesinin tehlikelerinden değil, Ukrayna'yı desteklemenin maliyetlerinden bahsetti. Zelenski'yi Putin'in iradesine boyun eğmeye zorlamaya çalıştı ve onu kameraların önünde kasten aşağıladı. Trump'ın Putin'e hediyeleri Ukrayna'yı Rus çözümünü kabul etmeye zorlayamadı. Avrupa, daha az kaynakla da olsa, Zelenskiy'yi Rus fırtınasına karşı ayakta tutmayı başardı. Hürmüz Boğazı'nda ve Ukrayna'da savaşan taraflar yorulup tükendi mi? Trump, Kiev'de boğaz yakınlarında anlaşma dayatmasına yardımcı olacak bir anlaşma ortaya çıkarabilir mi? Cevap arayışında, beklemek en iyi tavsiyedir.