Sobre dez medidas para recuperar ambientalmente A Limia

Hai algún tempo, varias entidades ambientais, entre elas o G. N. Hábitat, puxemos o foco na necesidade da recuperación ambiental parcial da lagoa de Antela e da chaira limiá. Entre as dez medidas máis axeitadas (por ser tecnicamente factibles e economicamente asumibles pola administración), estaría restaurar completamente unha lámina continua de auga estable e de calidade nas 1028 hectáreas que eran de dominio público na antiga lagoa de Antela. En relación con isto, o vindeiro día 8 de setembro faranse 68 anos do comezo da desecación esta valiosísima zona húmida de 3.600 hectáreas, no corazón da comarca ourensá da Limia. A día de hoxe, só a Veiga de Gomareite, no extremo norte da antiga lagoa, está parcialmente restaurada, cunhas poucas hectáreas asolagadas. Na eventual recuperación ambiental deberíanse incluír o asolagamento controlado de terreos próximo á Veiga de Gomareite de menor ou igual cota a 617 m sobre o nivel do mar. Tamén sería importante renaturalizar canles de drenaxe fóra da zona a restaurar pero dentro da antiga lagoa de Antela (arredor de 25 km de canles), ademais de crear novas lagoas extensas e pouco profundas (1-2 m de profundidade por debaixo do nivel freático) en 100 hectáreas de titularidade pública limítrofes coa canle principal de Antela. Outras acción interesantes estarían vencelladas coa recuperación da morfoloxía lonxitudinal e transversal dos principais cursos fluviais da Limia, con creación de zonas húmidas nas súas beiras e restauración da vexetación nativa do espazo de ribeira que inclúa arborado de ribeira autóctono. Como accións sobre os viais, proponse eliminar as pistas sen uso agrícola incluídas entre o «límite agrícola» (bordo das fincas con zonas inundables) e o río Limia nos concellos de Rairiz de Veiga, Porqueira e Vilar de Santos, para pasar de 25,5 km a só 4 km (os realmente necesarios para as servidumes de explotación), alén de corrixir o trazado da vía construída en 1985 entre as localidades da Saínza e Toxal-Airavella, xa que fragmenta innecesariamente unha importante zona da chaira de inundación. Complementariamente, cómpre recuperar en conxunto a dinámica hidrolóxica no espazo natural, retrocedendo as moutas lonxitudinais de defensa, recuperando as canles de meandro naturais dos ríos Limia, Fírbeda e Vidueiro no interior das chairas de inundación, e restaurando o conxunto inundable dos concellos limiaos (incluíndo as veigas de Dornallo e do Bidueiro), entre outras medidas. Por último, débese garantir a aplicación estrita e inmediata da Directiva Marco de Augas en toda a comarca da Limia, para lograr un estado «bo» de todas as masas e cursos de auga, tanto superficiais como subterráneos, na comarca da Limia. Conclusión: o Grupo Naturalista Hábitat chama ao 8 de setembro o «Día de Antela», unha ocasión perfecta para insistir na necesidade de recuperar a vida vencellada á auga nesta comarca ourensá.